อรชุน อัปปาดูรัย
1949-ปัจจุบัน
Arjun Appadurai

อรชุน อัปปาดูรัย (Arjun Appadurai, 1949-ปัจจุบัน) เกิดและเติบโตที่เมืองบอมเบย์ ประเทศอินเดีย สำเร็จการศึกษาปริญญาเอกในปี ค.ศ. 1976 จากมหาวิทยาลัยชิคาโก

ปัจจุบัน อัปปาดูรัยเป็นศาสตราจารย์ภาควิชามานุษยวิทยา และภาษาและอารยธรรมเอเชียใต้ที่มหาวิทยาลัยชิคาโก นอกจากนี้ เขายังเป็นผู้อำนวยการโครงการโลกาภิวัตน์ที่มหาวิทยาลัยชิคาโก องค์กรของรัฐ และเอกชนเป็นจำนวนมาก เช่น the Ford Foundation, the Rockefeller Foundation, UNESCO, the World Bank ฯลฯ อีกทั้งยังให้คำปรึกษาแบบระยะยาวเกี่ยวกับปัญหาโลกาภิวัตน์ ความทันสมัย และความขัดแย้งทางชาติพันธุ์

ปัจจุบัน อัปปาดูรัยเป็นศาสตราจารย์ภาควิชามานุษยวิทยา และภาษาและอารยธรรมเอเชียใต้ที่มหาวิทยาลัยชิคาโก นอกจากนี้ เขายังเป็นผู้อำนวยการโครงการโลกาภิวัตน์ที่มหาวิทยาลัยชิคาโก องค์กรของรัฐ และเอกชนเป็นจำนวนมาก เช่น the Ford Foundation, the Rockefeller Foundation, UNESCO, the World Bank ฯลฯ อีกทั้งยังให้คำปรึกษาแบบระยะยาวเกี่ยวกับปัญหาโลกาภิวัตน์ ความทันสมัย และความขัดแย้งทางชาติพันธุ์

อัปปาดูรัยเป็นนักมานุษยวิทยาสังคมและวัฒนธรรมร่วมสมัย คนแรกๆ ที่สนใจประเด็นโลกาภิวัฒน์และได้การยอมรับว่าเป็นทฤษฎีที่สำคัญในการศึกษาโลกาภิวัตน์ ซึ่งในการทำงานทางมานุษยวิทยาของเขาได้กล่าวถึงความสำคัญของความทันสมัยของรัฐชาติ (The modernity of nation states)

อัปปาดูรัยเป็นนักมานุษยวิทยาสังคมและวัฒนธรรมร่วมสมัย คนแรกๆ ที่สนใจประเด็นโลกาภิวัฒน์และได้การยอมรับว่าเป็นทฤษฎีที่สำคัญในการศึกษาโลกาภิวัตน์ ซึ่งในการทำงานทางมานุษยวิทยาของเขาได้กล่าวถึงความสำคัญของความทันสมัยของรัฐชาติ (The modernity of nation states)

อัปปาดูรัยเชี่ยวชาญทางด้านสังคม วัฒนธรรม โลกาภิวัตน์ และวัฒนธรรมสาธารณะ (public culture) งานวิจัยชิ้นล่าสุดของเขาสนใจในเรื่องขององค์กรภายในของสื่อมวลชน (the internal organization of mass media) และการศึกษาประวัติศาสตร์ของ นโยบายรัฐที่เกี่ยวข้องกับปริมาณ (quantification) เขาทำการสอน มานุษยวิทยาประวัติศาสตร์เป็นหลัก ตลอดจนเรื่องการบริโภคและ โลกาภิวัตน์และมีความเชี่ยวชาญในภูมิภาคเอเชียใต้เป็นพิเศษ

อัปปาดูรัยเชี่ยวชาญทางด้านสังคม วัฒนธรรม โลกาภิวัตน์ และวัฒนธรรมสาธารณะ (public culture) งานวิจัยชิ้นล่าสุดของเขาสนใจในเรื่องขององค์กรภายในของสื่อมวลชน (the internal organization of mass media) และการศึกษาประวัติศาสตร์ของ นโยบายรัฐที่เกี่ยวข้องกับปริมาณ (quantification) เขาทำการสอน มานุษยวิทยาประวัติศาสตร์เป็นหลัก ตลอดจนเรื่องการบริโภคและ โลกาภิวัตน์และมีความเชี่ยวชาญในภูมิภาคเอเชียใต้เป็นพิเศษ

ปัญหาโลกาภิวัตน์ในโลกสมัยใหม่ Disjuncture and Difference in the Global Cultural Economy

อัปปาดูรัยเห็นว่า ความซับซ้อนของตลาดโลกจะถูกเชื่อมโยงกับสถานการณ์ของเศรษฐกิจ วัฒนธรรม และการเมือง เขาจึงได้เสนอแนวคิดเพื่อช่วยทำความเข้าใจในเรื่องดังกล่าวไว้ในขอบเขตทั้ง 5 มิติ อันประกอบด้วย ethnoscape, mediascape, technoscape, finanscape และ ideoscape การใช้คำต่อท้ายว่า "scape" หรือแปลเป็นไทยว่า ภูมิทัศน์ หมายถึงการแสดงให้เห็นว่า สิ่งเหล่านี้มีโลกทัศน์ทางวัฒนธรรมเช่นไรขึ้นอยู่กับตำแหน่งแห่งที่ของผู้สังเกตการณ์ที่มีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา

อัปปาดูรัยเห็นว่า ความซับซ้อนของตลาดโลกจะถูกเชื่อมโยงกับสถานการณ์ของเศรษฐกิจ วัฒนธรรม และการเมือง เขาจึงได้เสนอแนวคิดเพื่อช่วยทำความเข้าใจในเรื่องดังกล่าวไว้ในขอบเขตทั้ง 5 มิติ อันประกอบด้วย ethnoscape, mediascape, technoscape, finanscape และ ideoscape การใช้คำต่อท้ายว่า "scape" หรือแปลเป็นไทยว่า ภูมิทัศน์ หมายถึงการแสดงให้เห็นว่า สิ่งเหล่านี้มีโลกทัศน์ทางวัฒนธรรมเช่นไรขึ้นอยู่กับตำแหน่งแห่งที่ของผู้สังเกตการณ์ที่มีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา

ชีวิตทางสังคมแห่งสินค้าและสรรพสิ่ง The Social Life of Things and commodities

อัปปาดูรัยเห็นว่าสินค้ามีชีวิตทางสังคมเช่นเดียวกันกับมนุษย์ โดยใช้มุมมองของ George Simmel ที่ว่าการแลกเปลี่ยนเป็นแหล่งที่มาของมูลค่าและไม่ใช่ในทางกลับกันด้วย (exchangeis the source of value and not vice versa) สินค้าต่างๆ มีฐานะสิ่งที่มีวัตถุประสงค์สำหรับการแลกเปลี่ยนกับทุกผลกระทบทางสังคมของตน การเมืองหรือเล่ห์เหลี่ยมทางการเมืองถูกสำรวจอย่างเป็นแนวคิด เช่นว่า ความตึงเครียดที่รวมกันระหว่างขอบข่ายการทำงานที่ใช้กันอยู่ในปัจจุบันของมูลค่า (การเจรจาต่อรองราคา ฯลฯ) และตัวสินค้าเองที่ทำให้แตกขอบข่ายงานเช่นนี้ออกไป หนังสือเล่มนี้นำเสนอเพียงไม่กี่วิธีที่จะเข้าใจและจัดหมวดหมู่ "การเมือง"

อัปปาดูรัยเห็นว่าสินค้ามีชีวิตทางสังคมเช่นเดียวกันกับมนุษย์ โดยใช้มุมมองของ George Simmel ที่ว่าการแลกเปลี่ยนเป็นแหล่งที่มาของมูลค่าและไม่ใช่ในทางกลับกันด้วย (exchangeis the source of value and not vice versa) สินค้าต่างๆ มีฐานะสิ่งที่มีวัตถุประสงค์สำหรับการแลกเปลี่ยนกับทุกผลกระทบทางสังคมของตน การเมืองหรือเล่ห์เหลี่ยมทางการเมืองถูกสำรวจอย่างเป็นแนวคิด เช่นว่า ความตึงเครียดที่รวมกันระหว่างขอบข่ายการทำงานที่ใช้กันอยู่ในปัจจุบันของมูลค่า (การเจรจาต่อรองราคา ฯลฯ) และตัวสินค้าเองที่ทำให้แตกขอบข่ายงานเช่นนี้ออกไป หนังสือเล่มนี้นำเสนอเพียงไม่กี่วิธีที่จะเข้าใจและจัดหมวดหมู่ "การเมือง"

The Social Life of Things:
Commodities in Cultural Perspective
Modernity at Large
Globalization
Fear of Small Numbers
The Future as Cultural Fact

...อรชุน อัปปาดูรัย ได้เคยกล่าวไว้ว่า โลกาภิวัตน์ไม่ได้เป็นเพียงฉายานามสำหรับห้วงเวลาใหม่ในประวัติศาสตร์ของทุนหรือในชีวประวัติของรัฐชาติ แต่โลกาภิวัตน์ยังเป็นยุคที่มีความโดดเด่นตรงที่ผู้คนมีบทบาทใหม่ในการจินตนาการถึงชีวิตทางสังคม...

...อรชุน อัปปาดูรัย ได้เคยกล่าวไว้ว่า โลกาภิวัตน์ไม่ได้เป็นเพียงฉายานามสำหรับห้วงเวลาใหม่ในประวัติศาสตร์ของทุนหรือในชีวประวัติของรัฐชาติ แต่โลกาภิวัตน์ยังเป็นยุคที่มีความโดดเด่นตรงที่ผู้คนมีบทบาทใหม่ในการจินตนาการถึงชีวิตทางสังคม...

[หน้า 135-136]
ไพโรจน์ คงทวีศักดิ์, (2560). โลกาภิวัตน์, เชียงใหม่: ศูนย์วิจัยและบริการวิชาการ คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

Appadurai (1996) เสนอให้มองโลกแห่งจินตนาการในยุคที่วัฒนธรรมเคลื่อนไหวได้อย่างเสรีผ่านพื้นที่ที่พ้นจากการกักขังของภูมิศาสตร์พื้นที่ 5 ประเภทคือ ethnoscape พื้นที่ที่ผู้คนอยู่ในโลกที่เคลื่อนไหวและเคลื่อนย้ายอยู่ตลอดเวลา (shifting World) ข้ามอำนาจของรัฐและพรมแดน เช่น นักท่องเที่ยว ผู้อพยพ ผู้ลี้ภัย technoscape พื้นที่แห่งโลกวิทยาการที่เคลื่อนไหวข้ามข้อจำกัดของรัฐและภูมิศาสตร์ financescape พื้นที่แห่งโลกทางการเงินที่ทุนเคลื่อนย้ายจากแหล่งหนึ่งไปสู่อีกแหล่งหนึ่งด้วยเหตุผลและอำนาจทางการตลาดเสรี mediascape พื้นที่ซึ่งภาพลักษณ์ (image) กำหนดความสำคัญและอำนาจ และ ideoscape พื้นที่แห่งอุดมการณ์อุดมคติ ที่ซึ่งอำนาจและภาพลักษณ์ของรัฐถูกท้าทายอยู่ตลอดเวลา

Appadurai (1996) เสนอให้มองโลกแห่งจินตนาการในยุคที่วัฒนธรรมเคลื่อนไหวได้อย่างเสรีผ่านพื้นที่ที่พ้นจากการกักขังของภูมิศาสตร์พื้นที่ 5 ประเภทคือ elhnoscape พื้นที่ที่ผู้คนอยู่ในโลกที่เคลื่อนไหวและเคลื่อนย้ายอยู่ตลอดเวลา (shifting World) ข้ามอำนาจของรัฐและพรมแดน เช่น นักท่องเที่ยว ผู้อพยพ ผู้ลี้ภัย technoscape พื้นที่แห่งโลกวิทยาการที่เคลื่อนไหวข้ามข้อจำกัดของรัฐและภูมิศาสตร์ financescape พื้นที่แห่งโลกทางการเงินที่ทุนเคลื่อนย้ายจากแหล่งหนึ่งไปสู่อีกแหล่งหนึ่งด้วยเหตุผลและอำนาจทางการตลาดเสรี mediascape พื้นที่ซึ่งภาพลักษณ์ (image) กำหนดความสำคัญและอำนาจ และ ideoscape พื้นที่แห่งอุดมการณ์อุดมคติ ที่ซึ่งอำนาจและภาพลักษณ์ของรัฐถูกท้าทายอยู่ตลอดเวลา

[หน้า 4]
ปิ่นแก้ว เหลืองอร่ามศรี, (2545). "ข้ามพรมแดนกับคำถาม เรื่องอัตลักษณ์ วัฒนธรรม พื้นที่และความเป็นชาติ" ใน วารสารสังคมศาสตร์, ฉบับสังคมศาสตร์ข้ามพรมแดน. วารสารวิชาการคณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ปีที่ 15 ฉบับที่ 1.